ฮ่อมจิรายุพิน

ชื่ออื่น ๆ: -

ชื่อวิทยาศาสตร์: Phlogacanthus chirayupinianus W. Somprasong & S. Vajrodaya     

ชื่อสามัญ: -

ชื่อวงศ์: ACANTHACEAE 

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ 

     ไม้พุ่มขนาดเล็ก สูง 90-150 ซม. ลำต้นตั้งตรง เปลือกสีเขียว หรือสีเขียวแกมน้ำตาล มีขนสาก ใบ เรียงแบบตรงข้ามสลับตั้งฉาก รูปรี ยาว 14-23 ซม. กว้าง 3.5-5.5 ซม. ปลายใบแหลม ฐานใบสอบเรียว ขอบใบเรียบ เนื้อใบหนาคล้ายหนัง ไม่มีซิสโทลิทผิวเกลี้ยง เส้นแขนงใบเรียงตรงกันข้ามหรือสลับ 7-9 คู่ เด่นชัดทางด้านล่าง ก้านใบ ยาว 2-2.5 ซม. ผิวเกลี้ยง ช่อดอก ออกที่ปลายยอด  แบบช่อเชิงลด ยาว 14-31 ซม. ก้านช่อดอก ยาว 2-4 มม. ใบประดับ มี 1 ใบ รูปรี ยาว 1.5-1.7 ซม. กว้าง 0.4-0.5 ซม. สีเขียว ผิวมีขน ใบประดับย่อย มี 2 ใบ รูปรี ยาว 1-1.2 ซม. กว้าง 2-2.5 มม. ขอบมีขนสั้น ผิวมีขน กลีบเลี้ยง มี 5 กลีบ รูปแถบ ยาว 1.5-1.7 ซม. กว้าง 0.8-1 มม. สีเขียวแกมม่วง เชื่อมกันที่โคนปลายแยกเป็น 5 กลีบ กลีบดอก เชื่อมกันเป็นหลอด รูปกรวย โคนแคบส่วนปลายพองกว้าง ยาว 2.5-3.4 ซม. กว้าง 0.8-1 ซม. สีส้มแกมสีชมพู ปลายแยกเป็น 5 กลีบ หรือแยกเป็นสองปากไม่ชัดเจน กลีบบน มี 2 กลีบ กลีบล่าง มี 3 กลีบ ขนาดใหญ่กว่ากลีบบน ผิวมีขนสั้น เกสรเพศผู้ มี 2 อัน ยาว 1.7-1.9 ซม. ก้านชูอับเรณูเป็นอิสระ ยาว 1.6-1.7 ซม. โคนเชื่อมติดบนหลอดกลีบดอก อับเรณู มี 2 พู รูปขอบขนาน ยาว 3-3.2 มม. แตกตามยาว สีขาว ไม่มีเดือยสั้นที่ฐาน ก้านชูอับเรณูติดตรงกลางที่ฐานของอับเรณู เกสรเพศเมีย รูปรี ยาว 1.2-1.5 มม. กว้าง 0.2-0.3 มม. ผิวเกลี้ยง ก้านชูยอดเกสร ยาว 1-2.2 ซม. มีขนสั้นนุ่ม ยอดเกสรมี 2 แฉก ผล รูปขอบขนาน ปลายมน ยาว 2.2-3.2 ซม. กว้าง 4-5.1 มม. ผิวเกลี้ยง เมล็ด มี 8 เมล็ด รูปเกือบกลมแบน เส้นผ่าศูนย์กลาง 2.5-4 มม. มีขนสั้น ตะขอเกี่ยวเมล็ด รูปเข็มปลายโค้งแหลม ยาว 3-3.5 มม. 

ประโยชน์: ยังไม่พบข้อมูลการใช้ประโยชน์ 

ระยะเวลาการออกดอก: พบออกดอกช่วงเดือนกันยายนถึงเดือนธันวาคม

ข้อมูลพฤกษศาสตร์ที่สำคัญ: พืชเฉพาะถิ่นเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าภูวัวจังหวัดบึงกาฬ และ อุทยานแห่งชาติภูลังกา ตำบลไผ่ล้อม อำเภอบ้านแพง จังหวัดนครพนม

IUCN: ไม่ถูกคุกคาม LC (Least Concerned)

หมายเหตุ: แหล่งที่พบ เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าภูวัว ตำบลบุ่งคล้า อำเภอบุ่งคล้า จังหวัดบึงกาฬ